Skip to main content

Celebrating freedom to foster, develop all languages of Afghanistan

Submitted by Admin on Wed, 08/07/2019

زبان مادری یکی از حقوق طبیعی انسان است. زبان مادری هویت و فرهنگ انسان را زنده نگه میدارد. فرهنگ به اساس زبان استوار است، اگر کدام جایی یک زبان از بین برود، پس فرهنگ آن زبان نیز نابود میشود. یک دلیل دیگر بسیار مهم و با ارزش در مورد زبان مادری، آموزش توسط زبان مادری است. از روی تحقیقات فیداگوژی این ثابت شده است، که اطفال توسط زبان مادری شان نسبت به زبان دوم خوب درس خوانده میتوانند.

تعدادی از اطفالی که در دورۀ ابتدایه با مشکلات یاد گرفتن، خواندن و نوشتن روبرو میشوند، عامل عمدۀ آن اینست که با زبان مادری برای آنها تدریس نمیشود، و این شاگردان بسیار کم جرأت میباشند و گاه گاهی از مکتب باز میمانند.

این زبانها و فرهنگ فقط ارزش این باشنده گان نیست، بلکه این از فرهنگ غنی و ارزش افغانستان نماینده گی میکند. از همینرو دولت افغانستان برای مهم دانستن زبانها و پیشرفت آنها کار و تلاش میکند. دولت افغانستان در مادۀ شانزدهم قانون اساسی واضح میسازد که: 

در آن مناطق که اکثریت از زبان ازبکی، ترکمنی، بلوچی، پشه یی، نورستانی و یا از

"از میان پشتو، دری، ازبکی، ترکمنی، بلوچی، پشه یی، نورستانی، پامیری و از جملۀ زبانهای مروج دیگر در مملکت پشتو و دری زبانهای رسمی دولت افغانستان است. در مناطقی که زبان اکثریت مردم یکی از زبانهای ازبکی، ترکمنی، بلوچی، پشه یی، نورستانی و یا پامیری است، در کنار دری و پشتو آن زبان منحیث زبان سوم رسمی شناخته شده است، نوعیت تطبیق آن از طریق قانون تنظیم میشود. دولت افغانستان برای انکشاف و نشر تمام زبانها برنامه های مفید را طرح و تطبیق مینماید. برنامه های مطبوعات و رادیو و تلویزیون به تمام زبانهای مروج در مملکت آزاد هستند. اصطلاحات عملی و اداری موجود در مملکت نگهداری میشود."

طوریکه ذکر کردیم تعلیم و آموختن با زبان مادری اهمیت زیاد دارد. در مادۀ چهل و سوم قانون اساسی افغانستان نیز این موضوع در نظر گرفته شده است.

 "تعلیم حق تمام اتباع افغانستان است که تا درجۀ لسانس به طور رایگان از طرف دولت تأمین میشود. دولت مکلف است که در تمام افغانستان جهت تأمین عام ساختن معارف متوازن و تعلیم متوسط اجباری برنامه های مفید را طرح و "تطبیق کند و بخاطر تدریس زبانهای مادری در آن مناطق که با آن صحبت میشود سهل می آوریم